Joseph von Fraunhofer (1787–1826)

  • Afdrukken
Gegevens
Gemaakt op donderdag 11 juni 2026 16:27
Laatst bijgewerkt op zondag 14 juni 2026 17:50
Gepubliceerd op donderdag 11 juni 2026 16:32
Hits: 5

Joseph von Fraunhofer (1787–1826) en de ontdekking van de donkere lijnen

Begin 19e eeuw ontdekte Joseph von Fraunhofer donkere lijnen in het zonnespectrum. Deze lijnen worden tegenwoordig de Fraunhoferlijnen genoemd. Zijn ontdekking vormde een belangrijke stap in de ontwikkeling van de spectroscopie: het onderzoek van licht om de samenstelling van stoffen te bepalen.

Onderzoek met prisma’s en lenzen
Fraunhofer werkte in München als opticien en instrumentmaker. Hij maakte zeer nauwkeurige:
  • prisma’s
  • lenzen
  • telescopen
Tijdens het testen van deze instrumenten onderzocht hij zonlicht dat door een prisma viel. Daardoor ontstond een spectrum van kleuren, vergelijkbaar met een regenboog.

De ontdekking van de donkere lijnen
Fraunhofer liet zonlicht eerst door een smalle spleet vallen en vervolgens door een prisma. Met behulp van een telescoop bekeek hij het spectrum zeer nauwkeurig. Tot zijn verrassing zag hij dat het kleurenspectrum niet volledig doorlopend was. Op vaste plaatsen verschenen honderden fijne donkere lijnen. Deze lijnen bevonden zich altijd op exact dezelfde posities in het spectrum.
Fraunhofer bracht de belangrijkste lijnen zorgvuldig in kaart en gaf ze letters, zoals A, B, C en D.

Wat betekenden deze lijnen?

Pas later ontdekten natuurkundigen dat bepaalde atomen specifieke golflengten van licht absorberen. Daardoor ontbreken deze golflengten in het spectrum en ontstaan donkere lijnen. Een groot deel van deze absorptie vindt plaats in de buitenlagen van de zon.

Belang van de ontdekking
De ontdekking van de Fraunhoferlijnen leidde tot de ontwikkeling van de spectroscopie. Dankzij deze techniek konden wetenschappers later bepalen:
  • uit welke elementen sterren bestaan
  • hoe heet sterren zijn
  • hoe sterren bewegen
  • en hoe het heelal is opgebouwd